به گزارش کافه اقتصاد ،مراسم رونمایی از فرآیند منع سیستمی و هوشمندانه مداخله کارمندان در معاملات دولتی در سامانه تدارکات الکترونیکی دولت با حضور رییس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی و رییس مرکز ارتباطات وزارت صمت و نمایندگانی از دستگاههای اجرایی مرتبط از جمله دیوان محاسبات، سازمان بازرسی و سازمان ثبت اسناد و املاک و… در محل این وزارتخانه برگزار شد.

یکی از آرزوهای دیرینه کشور در مبارزه با مفاسد اقتصادی، اجرای قانون منع مداخله وزراء، نمایندگان مجلس و کارمندان در معاملات دولتی بوده است. در خریدها و فروش‌های دولت که باید طبق قانون برگزاری مناقصات انجام شود یکی از مفسده‌ها مداخله کارمندان با هدف تبانی و برخورداری از فرصت‌ها بر اساس وجود رانت‌های اطلاعاتی بوده است که یکی از تدابیر کشور برای کاهش این نوع از مفاسد، وضع قانون منع مداخله بوده که طبق آن ورود کارمندان دولت در معاملات دولت چه به عنوان شخص حقیقی و چه به عنوان شخص حقوقی ممنوع می‌باشد.

تاکنون این قانون در قالب خوداظهاری “اینجانب متعهد میگردد مشمول قانون منع مداخله… نیستم” اجرا می‌شد که البته این روش به هیچ عنوان اثربخش و مفید نبوده است.

اکنون با تلاش مرکز توسعه تجارت الکترونیکی وزارت صمت به‌ صورت سیستمی قبل از ورود به معامله بر اساس استعلام برخط از سامانه کارمند ایران (سازمان اداری و استخدامی کشور) و سامانه ثبت شرکت‌ها (سازمان ثبت اسناد و املاک کشور) در دو مرحله مجزا؛ یکی هنگام پیشنهاد قیمت و یکی هنگام اعلام برنده به‌صورت کاملا هوشمند و بدون دخالت عامل انسانی و در همه انواع معاملات اعم از کوچک، متوسط و بزرگ عملیاتی شده است.

این روش نسبت به روش قبل، کاملا سیستمی و پیشگیرانه است و بجای اینکه فرد با خوداظهاری خلاف ‌واقع مداخله نماید و بعدها احتمالاً شناسایی شود، می‌توان از مداخله جلوگیری نمود.

علی رهبری در مراسم رونمایی از منع سیستمی و هوشمندانه از مداخله کارمندان در معاملات دولتی اظهار کرد: یکی از پروژه های مهم کشورها این است که اگر دولت به عنوان خریدار یا فروشنده فعال است باید فرایند خرید و فروش به صورت الکترونیکی انجام شود تا دچار فساد و عدم کارایی نشود. تلاش برای ساماندهی این موضوع از اواخر دهه ۸۰ و اوایل دهه ۹۰ آغاز شد و هنوز هم ادامه دارد.

رییس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی افزود: سامانه تدارکات الکترونیکی دولت (سامانه ستاد) محور این تلاش است. همه بخش های مشمول باید معاملات را در بستر این سامانه انجام دهند ثبت نام غیرحضوری بوده و در صورت نیاز با سامانه های دیگر تبادل اطلاعات انجام می شود.

وی ادامه داد: تاکنون ۱۰ هزار و ۷۹۷ دستگاه دولتی در سامانه ستاد ثبت نام کرده اند که از این تعداد ۸ هزار و ۵۷۸ دستگاه فعال هستند. در واقع نزدیک به ۹۰ درصد دستگاه های اجرایی ثبت نام کرده اند اما فقط ۳۰ درصد واحدهای تابعه و زیرمجموعه دستگاه های اجرایی اقدام به ثبت نام کرده اند. همچنین ۲۹۶ هزار فعال بخش خصوصی در سامانه ستاد ثبت نام کرده اند.

رهبری گفت: همچنین از سال ۹۱ تا ۱۵ دی سال ۱۴۰۰، یک میلیون و ۱۴۰ هزار فقره انواع معامله به ارزش ۵۴۲ هزار میلیارد تومان در سامانه ستاد انجام شده است. البته معاملات از سال ۹۷ رشد کرد و پیش از آن فعالیت خاصی در این بخش وجود نداشت.

رییس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی افزود: نکته مهم آنکه در بستر این سامانه جلوی مداخله کارمندان دولت در معاملات گرفته شده است؛ طبق قانون کارمندان دولت اعم از وزرا، نمایندگان مجلس، کارمندان دولت و … به دلیل احتمال تبانی و رانت اطلاعاتی نباید وارد معامله با دولت شوند. تا دو هفته پیش این اتفاق می افتاد اما از دو هفته گذشته به این سو سامانه به صورت سیستمی جلوی این معاملات را می گیرد.

وی گفت: ما در گام های بعدی وارد لایه های زیرین معاملات نیز خواهیم شد؛ به عنوان مثال احتمال اینکه کارمندان دولت از طریق افراد دیگر وارد سامانه شوند وجود دارند بنابراین ارتباط بین کارمندان دولت و افراد را نیز بررسی خواهیم کرد.

رهبری با بیان اینکه منع سیستمی و هوشمندانه از مداخله کارمندان در معاملات دولتی، دریچه مفاسد در دولت را میبندد، اظهار کرد: از ۲ هفته پیش تاکنون ۲۶۷ فرد حقیقی از ورود به سامانه منع شده اند و امکان انجام ۵۱۰ معامله از سوی افراد حقیقی گرفته شد. همچنین جلوی ورود ۴۷۹ شخص حقوقی به سامانه گرفته شد و در همین راستا از انجام هزار و ۳۵ معامله حقوقی نیز جلوگیری شد.